top of page
Zoeken

“We slaan bruggen tussen jongeren en de rest van de maatschappij” Zakayo van Samen op Straat

  • planantwerpen
  • 29 aug 2024
  • 2 minuten om te lezen
Zakayo Wandoloh: projectcoördinator van Samen op Straat

“Samen uitsluiting aanpakken”, dat is het motto van SAAMO. Samen op Straat is een project van SAAMO vzw dat werkt met jongens tussen 15 en 25 jaar die met uitsluiting geconfronteerd worden in bijvoorbeeld hun vrije tijd. Deze jongeren kunnen in de maatschappij gezien worden als overlast omdat ze vaak aanwezig zijn in openbare ruimtes. Daar wil Samen op Straat verandering in brengen. Plan Antwerpen sprak met projectcoördinator Zakayo Wandoloh.

 


Hoe gaan jullie aan de slag?

Wandoloh: “Wij werken in Antwerpen in drie wijken: het Kiel, Antwerpen-Noord en Borgerhout, met in elke wijk twee opbouwwerkers. De meeste opbouwwerkers zijn in de buurten opgegroeid, daardoor zijn ze door de jongeren en ouderen gekend. In deze buurten zijn er “hotspots”. Dit zijn openbare plaatsen (pleintjes, parken, straathoeken…) waar jongeren vaak samenkomen door gebrek aan een eigen plaats. Hun gedrag wordt soms als overlast gezien waardoor mensen een onveilig gevoel krijgen. In dat geval krijgen onze opbouwwerkers signalen van o.a. de stadsmarinier, buurtbewoners of de politie. Zij gaan dan met de jongeren in gesprek over hun noden en verantwoordelijkheden. We slaan bruggen tussen de jongeren en de rest van de maatschappij.

Daarnaast werken we buurtvrijwilligers in dezelfde buurten die ook een goede band met jongeren opbouwen. Zo werken we mee aan buurten waarin iedereen zich goed voelt. We trachten proactief en preventief te werken om conflictsituaties te voorkomen en op te lossen.”

 

Wat is jullie doel?

Wandoloh: “Wij brengen jongeren samen die geconfronteerd worden met uitsluiting. We zorgen dat de rest van de maatschappij hun stem hoort, op het gebied van vrije tijd, werk en school. Doordat de opbouwwerkers regelmatig met de jongeren praten, weten ze zo welke noden en behoeften de jongens hebben. Zo kunnen we samen werken aan oplossingen die iets veranderen voor alle jongeren.”


Jongeren in hun vrije tijd

Is het project effectief?

Wandoloh: “Samen op Straat heeft al meermaals bewezen dat deze aanpak werkt, dat wordt ook door verschillende diensten beaamt. Wanneer de buurtvrijwilligers van Samen op Straat voelen dat een situatie kan escaleren, gaan ze in gesprek met hen.

Wij investeren in vertrouwensrelaties met jongeren. Zonder die vertrouwensrelatie kunnen we het basiswerk niet doen. We willen dat jongeren een eigen plaats hebben en dat ze gehoord worden.”

 

Wat zijn de uitdagingen van het project?

Wandoloh: “Hoe meer jongeren we kunnen samenbrengen, hoe beter we kunnen inspelen op hun gemeenschappelijke noden. Hierdoor kunnen we werken aan buurten waarin iedereen zich veilig voelt. Het aantal jongeren stijgt, maar de beschikbare middelen blijven hetzelfde. Er moet geïnvesteerd worden in meer ruimte voor jongeren en meer plaatsen waar ze zich thuis kunnen voelen. Ook de overheid moet zijn steentje bijdragen om de socio-economische problemen trachten op te lossen.”

 

“Een tweede uitdaging zijn meisjes. We willen liefst alle jongeren bereiken, maar er is een tekort aan tijd. Meisjes zijn onzichtbaar. Ze hangen niet rond op straat en veroorzaken geen overlast, maar zij hebben natuurlijk ook noden. Samen op Straat blijft ook hopen dat de stad Antwerpen ook in meisjes wil investeren.”

 

 

 Door: Noa Jacobs 01

Opmerkingen


Antwerpen is een bruisende centrumstad in Vlaanderen. In 2023 telde de gemeente ruim 536.079 inwoners op een oppervlakte van 20.432 hectare. Met zo’n 172 verschillende nationaliteiten is Antwerpen een van de meest multiculturele steden in België.

Stadsleefbaarheid is geen evidentie voor een wereldstad als Antwerpen. Daarvoor zijn initiatiefnemers, gamechangers en experts nodig die meebouwen aan de stad van morgen.

 

Plan Antwerpen zet deze gamechangers met hun unieke initiatieven en

ijzersterke community’s in de spotlights. 

Wat heeft een stad nodig? 

Woord van een stadsexpert: Sven Augusteyns

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

​​​

Daarnaast vind ik het belangrijk dat een stad een eigen identiteit heeft. Er moet variatie zijn in bouwstijlen.  Niet één, maar honderd architecten zouden een stad moeten ontwerpen. Dat gaat gepaard met slow urbanism. Het Eilandje in Antwerpen is een goed voorbeeld van een wijk die traag gebouwd is. Het MAS is zo’n zeventien jaar geleden gebouwd en vanaf dan zijn er hier en daar gebouwen gerenoveerd. Tot op heden is deze wijk in volle vernieuwing. Ten slotte is mobiliteit ook een zeer belangrijk aspect. Bovendien gaat dat ook gepaard met het eerste puntje, koelte. Bij een koeltestad willen we namelijk groen creëren op de plaatsen waar nu auto’s geparkeerd staan én het gemotoriseerd verkeer verschuiven naar niet-gemotoriseerd verkeer. In Antwerpen hebben we een concrete  doelstelling dat 70% van de mensen die met de auto naar het centrum komen 50% moet worden tegen 2030. Dat is misschien te optimistisch, maar wel broodnodig.” 

 

Hoe hard bepaalt de politiek en het beleid de stad?

Augusteyns: “Als je een project wil uitvoeren, dan moet je een omgevingsvergunning hebben. Die wordt eerst geadviseerd door de stedenbouwkundige ambtenaar van de stad en meestal ook het college. Soms worden de buurtbewoners ook bevraagd en dat vind ik de mooiste processen.”Wij zijn met Plan Antwerpen voornamelijk bezig met kleinschalige organisaties die echt vanuit hun eigen probleem zijn opgestart, maar hebben die ook effect? Augusteyns: “In een stad is samenwerken heel belangrijk. Als burgers met een initiatief komen en ze voelen dat de stad dat op een manier steunt, dan boost dat de goesting en de mentale shift van de mensen. Veel mensen denken bij nieuwe initiatieven “we dachten ook al zo, eindelijk” en anderen denken “nog nooit bij stilgestaan, maar we zullen meedoen”. Gaan kleine organisaties het verschil maken? Op korte termijn natuurlijk niet. Die ene stoeptegel gaat de wereld niet redden, maar zal wel veel mensen doen nadenken.

 

De overheid is in dit verhaal essentieel. Dat het idee van de burgers komt is logisch, want zij gaan experimenteren en opmerken. De overheid is de schakel naar realisatie. Dus zoals ik zei, het samenwerken in een stad is the key: kleine initiatieven hebben de grote nodig.”

unnamed.jpg

Hoe kijkt een stedenbouwkundige die elke dag opnieuw steden inricht naar het toekomstige Antwerpen? Plan A sprak met Sven Augusteyns, een expert op vlak van stadsinrichting en urbanisme.

 

Stel dat u Antwerpen opnieuw zou mogen inrichten, aan welke vijf elementen geeft u dan prioriteit?

Augusteyns: “Ten eerste zou ik alles ontwerpen in functie van koelte. Antwerpen is een stad die enorm verhard is en dus veel hitte kent. Een oplossing daarvoor zijn koelspots. Dat zijn parken en straten waar bomen en struiken goed kunnen groeien en zo schaduw kunnen bieden. Een doelstelling is om tegen 2050 voor iedereen zo’n koelspot op wandelafstand te voorzien. Zulke plaatsen zijn bevorderend voor het klimaat en zorgen voor verbinding tussen de burgers. 

Dat brengt mij ook meteen op het tweede punt. Ik zou prioriteit geven aan het creëren van een sociale stad. We spreken soms ook wel van een ‘vijftienminutenstad’. Dat is een stad waar mensen kunnen wonen, werken en ontspannen, allemaal op een afstand van 15 minuten van elkaar. Het is de ideale manier om tot een fijne community te komen met een hoge levenskwaliteit. Een voorbeeld van zo’n vijftienminutenstad is Ieper. Ik vind het ook belangrijk dat iedereen zich welkom voelt in een stad. Zo wordt er vandaag de dag ook nagedacht over hoe we pleinen en straten vrouwvriendelijker kunnen maken. 

Gamechangers op vlak van...

bottom of page