Coop Centraal: De eerste democratische supermarkt in Vlaanderen

Coop Centraal, opgericht in 2023, is de eerste democratische supermarkt in Vlaanderen. Het doel van deze Antwerpse winkel is om duurzaam eten voor iedereen betaalbaar te maken. Bovendien heeft elke klant invloed op de productkeuze. Iedereen die in deze supermarkt winkelt, beslist mee over wat er in de rekken komt.

Klant is koning

“Bij Coop Centraal is iedere klant ook coöperant, mede-eigenaar en mede-beslisser”

“De supermarkt van de mensen, voor de mensen en door de mensen”, zo omschrijft Jakob, een van de oprichters, Coop Centraal. Dit betekent dat de supermarkt niet alleen door de oprichters wordt geleid, maar dat ook mensen van buitenaf mogen meebeslissen. Vier keer per jaar wordt er een algemene vergadering georganiseerd waar elke coöperant kan stemmen en ideeën kan inbrengen. Jakob legt uit: “Het grote voordeel van onze winkel is dat we samen kunnen beslissen over wat we belangrijk vinden. Colruyt had vorig jaar 200 miljoen euro aan inkomsten. Stel je voor dat we samen konden beslissen wat er met dat bedrag gebeurt. Dan zouden we echt grote dingen kunnen bereiken.”

Duurzaamheid als kernwaarde

“Duurzaam betekent vaak duurder maar wij proberen dat om te wisselen”

Het idee om een democratische supermarkt op te richten kwam voort uit de zorgen die de initiatiefnemers hebben over het klimaat. Jakob: “Iedereen heeft ideeën en standpunten over het klimaat, maar wij vonden sommige niet ambitieus genoeg. Voor ons moet het nog rechtvaardiger en doelgerichter.” Daarom verkoopt Coop Centraal alleen maar duurzame producten, die bovendien 10% goedkoper zijn dan in reguliere supermarkten. Dit is mogelijk dankzij hun unieke werkwijze zegt Jakob: “Iedereen werkt één shift per maand. We besparen zo op kosten zoals aandeelhouders en personeel. Hierdoor kunnen we duurzame voeding voor een lagere prijs aanbieden.”

Toekomstvisie en sociale impact

Hoewel het nog een grote stap is om Coop Centraal buiten Antwerpen uit te breiden, willen ze wel eerst naar een groter pand verhuizen in Antwerpen en ook hun aanbod uitbreiden. Jakob: “Een breder aanbod maakt het aantrekkelijker voor verschillende soorten mensen om naar hier te komen.” Coop Centraal beschouwt zichzelf als een sociaal-cultureel project zegt hij. De keuze om met voeding te werken, komt voort uit het idee dat voeding een universele behoefte is. “In Antwerpen zijn er veel gescheiden gemeenschappen. Ze hebben niet per se negatieve gedachten over elkaar, maar de combinatie van deze gemeenschappen is vaak moeilijk. Daarom hebben we een supermarkt opgericht. Iedereen heeft voeding nodig, ongeacht de bevolkingsgroep” vertelt Jakob. Door het aanbod eventueel te vergroten, hopen ze meer bevolkingsgroepen aan te trekken en de sociale samenhang te verbeteren. Daarnaast willen ze ook meer groepen aanmoedigen om duurzaam te kopen en bij te dragen aan een beter klimaat.

Door: Floortje Scheers